VERBATIM - technologia Blu-ray

Dyski Blu-ray mają taką samą postać jak dyski DVD i CD: zazwyczaj 12 cm średnicy i 1,2 mm grubości. Technologia Blu-ray została opracowana przez firmy Sony i Philips, które opublikowały pierwszy zestaw specyfikacji tego standardu w 2004 r. Pierwsze nagrywarki pojawiły się jednak dopiero w 2006 r.
Nazwa technologii Blu-ray pochodzi od niebieskiego koloru lasera, który jest używany do zapisu i odczytu danych na nośnikach BD. Dziś powszechnie dostępne formaty dysków Blu-ray to BD-ROM (tylko odczyt), BD-R (zapis jednokrotny) i BD-RE (zapis wielokrotny).

Obecnie w Europie, gdzie pierwsze urządzenia obsługujące tę technologię pojawiły się w 2009 r., więcej jest komputerowych nagrywarek Blu-ray niż nagrywarek wideo Blu-ray. Urządzenia Blu-ray są zazwyczaj zgodne z technologiami DVD i CD, zarówno jeśli chodzi o odczyt, jak i o zapis danych.

Kluczowe zastosowania dysków Blu-ray

Dyski Blu-ray mają kilka kluczowych zastosowań. Pierwotnie zostały opracowane do nagrywania treści w rozdzielczości HD w telewizji i przez użytkowników indywidualnych oraz do dystrybucji takich materiałów filmowych. Obecnie nadal stanowi to jedno z ich głównych zadań, jednak pojawiły się też nowe zastosowania, przede wszystkim w branży komputerowej.
• Dyski Blu-ray uznawane są obecnie za najważniejszy optyczny nośnik nie tylko do profesjonalnej archiwizacji danych w bibliotekach optycznych lub w archiwach bez połączenia z siecią, lecz także do użytku prywatnego, np. do przechowywania zdjęć, filmów lub innych ważnych danych, takich jak dokumenty finansowe.
• Profesjonalna archiwizacja może obejmować przechowywanie dokumentacji medycznej lub badawczo-rozwojowej w danej branży, katalogów oraz zasobów multimedialnych.
• Dyski Blu-ray mogą służyć także do przechowywania najważniejszych danych – zwykle magazynowanych w systemach NAS – offline. Kolejną zaletą takiego rozwiązania jest możliwość przechowywania nośników w innej lokalizacji, co zapewnia dodatkowy poziom zabezpieczeń w przypadku np. pożaru.
• W sektorze konsumenckim i półprofesjonalnym największą zaletą dysków Blu-ray jest wysoka pojemność przy niskich kosztach jednego gigabajta danych. W porównaniu z dyskami DVD i CD drastycznie zmniejsza ona liczbę nośników potrzebnych do zapisania dużych ilości danych.
• Kolejnym zastosowaniem o nieustannie rosnącym znaczeniu jest dystrybucja treści za pomocą urządzeń kopiujących. Dzięki możliwości atramentowego lub termicznego druku na specjalnej powierzchni dysków Blu-ray możliwe staje się kopiowanie danych na nagrywalne nośniki, co pozwala w niewielkiej skali na dystrybucję filmów wideo, prezentacji firmowych, oprogramowania i innych danych często potrzebnych w wielu kopiach.

Sprzęt

Odtwarzacze Blu-ray są już powszechnie oferowane w większości państw w Europie, a ich ceny zaczynają się już poniżej 100 euro. Sprzedaż ich jest jednak wciąż dużo niższa niż konsol Playstation 3, których także można używać do odtwarzania dysków Blu-ray. Sprzedaż nagrywarek Blu-ray rozpoczęła się w Europie w 2009 r. od Francji i Wielkiej Brytanii. Na rynek niemiecki i do innych krajów urządzenia te dotarły w 2010 r.

Obecnie dyski Blu-ray są częściej wykorzystywane w komputerach. Wiele komputerów osobistych oraz laptopów jest fabrycznie wyposażanych w napędy Blu-ray Combo (odtwarzacz BD, nagrywarka DVD/CD) lub nawet w nagrywakri Blu-ray. Różne firmy posiadają w swojej ofercie wewnętrzne lub zewnętrzne nagrywarki Blu-ray pozwalające korzystać z nowej technologii na starszych komputerach. Ceny napędów Blu-ray Combo zaczynają się dużo poniżej 100 euro, a nagrywarek BD – wciąż powyżej tej granicy.

Do wszystkich tych urządzeń dołączane jest oprogramowanie odtwarzające/ nagrywające dane w technologii Blu-ray. W bliskiej przyszłości spodziewany jest silny rozwój rynku sprzętu wykorzystującego tę technologię.

Oprogramowanie odtwarzające/nagrywające

Oprogramowanie obsługujące technologię Blu-ray jest oferowane przez wielu producentów, przy czym oprogramowanie odtwarzające i nagrywające w tej technologii nie wyczerpuje oferty. Dostępnych jest także wiele programów do edycji filmów i nagrań w rozdzielczości HD.

Specyfikacja technologii Blu-ray

Nad standardem Blu-ray pieczę sprawuje Blu-ray Disc Association – organizacja branżowa skupiająca ponad 100 członków. Specyfikacja tego standardu obejmuje cechy fizyczne dysku oraz standardy programowe dla nośnika. Organizacja wpływa tym samym również na specyfikację urządzeń wykorzystujących tę technologię, co zapewnia wysoką zgodność nośników, nagrywarek i odtwarzaczy.

Wśród cech nośnika zdefiniowanych w specyfikacji znajdują się: długość fali niebieskiego lasera wynosząca 405 nm, fizyczna średnica dysku wynosząca 12 cm, nagrywanie rowkowe, utwardzanie nośnika itd. oraz dane umożliwiającego nagrywanie danych systemu plików UDF 2.5, system korekcji błędów, kodeki wideo, system cyfrowego zarządzania prawami autorskimi, zabezpieczenia przed kopiowaniem itp.

Więcej informacji można znaleźć na oficjalnej stronie organizacji Blu-ray Disc Association: http://www.blu-raydisc.com/en.html